Parlamenter Bestekarlar – 6

YILMAZ ÖZTUNA

Abdullah Tahsin Yılmaz Öztuna 20 Eylül 1930’da İstanbul Vezneciler’de doğdu. Babası Mehmet Muhiddin Öztuna, annesi Ayşe Süreyya Hanım’dır.

1936 yılında ilkokula başlayan Yılmaz Öztuna, orta eğitimini Yeni Kolej’de tamamladı. Yüksek eğitimi için Fransa’ya giden Öztuna, Paris Üniversitesi Siyasi İlimler Enstitüsüne kaydoldu.

1953,1954 yılları arasında askerlik görevini tamamlamak üzere Türkiye’ye döndü. İstanbul’da Levazım Okulunda temel eğitimini gördükten sonra kıt’a hizmetini Erzurum, Sarıkamış ve Selimiye’de tamamladı.

1954 yılında Sorbonne’da Civilisation Française ve Alliance Française’nin yüksek bölümüne devam etti. 1957 yılında Fransa’daki yüksek öğrenimini tamamlayarak Türkiye’ye döndü.

Hayat Mecmuasının yazarlık ve ilmi redaktörlük görevini kabul etti. Böylece profesyonel yazarlık dönemi başlamış oldu.

4 Temmuz 1960 yılında Hatice Doğu ile evlendi. 1962’de kızı Hanzade, 1964 yılında ise oğlu Oğuzhan dünyaya geldi.

1965 yılında Hayat Mecmuası genel yayın müdürlüğüne getirildi. Bu arada Prof. Dr. Metin Tuncel ile birlikte “Türkiye Ansiklopedisi”ni yayınladı. 1966 yılında TRT Repertuvar Kurulu üyesi oldu. 1967 yılında da “Türkiye Tarihi” adlı ünlü on iki ciltlik eserini tamamladı. Dünya ve Son Havadis Gazetelerinde siyasi içerikli köşe yazıları yazmaya başladı.

Türk Musikisi Ansiklopedisi’nin yazım işi Milli Eğitim Bakanlığı tarafından Yılmaz Öztuna’ya teklif edildi. Ansiklopedi tamamlanarak Milli Eğitim Bakanlığı tarafından 1969 yılında yayınlandı. Böylece merhum Hüseyin Sadettin Arel Hoca’nın vasiyetini yerine getirmiş oldu. Bu ansiklopedi daha sonra Kültür Bakanlığı tarafından ikinci defa iki cilt halinde yayımlandı.

1969 yılında Adalet Partisi Genel Başkanı Süleyman Demirel ile tanışarak aktif politikaya girdi. Aynı yıl Adalet Partisi listesinden Konya milletvekili seçildi.

1974 yılında Kültür Bakanlığı Başmüşaviri oldu. Bu dönemde Türk müziği konservatuvarının kurulması yolundaki çalışmalarını yoğunlaştırdı. Mücadelesinde başarılı oldu ve konservatuvar İstanbul’da açıldı. Konservatuvarda öğretim üyeliğinde bulundu. Daha sonra Devlet Türk Müziği Korosu kurulması yolundaki çalışmalarında da başarılı oldu ve Nevzad ATLIĞ yönetiminde koronun kurulmasını sağladı.

1975 yılında işlerinin yoğunluğu nedeniyle Hayat Mecmuasındaki görevinden ayrıldı. Aynı yıl Yaygın Yüksek Öğretim Kurumu Üniversitesinde Osmanlı Tarihi ve Medeniyeti dersleri verdi. Bu dersin notları daha sonra kitap halinde yayınlandı.

1979 yılında TRT Kültür Müşavirliğine atandı. 1981 yılına kadar bu görevini sürdürdü. 1983 yılında Milliyetçi Demokrasi Partisinin kurucuları arasında yer aldı. 1985 yılında Faisal Finans Müşavirliği, 1986 yılında Tercüman Gazetesi yazarlığı görevlerini sürdürdü.

Müzik çalışmaları altmış yıllık geçmişe dayanmaktadır. Evdeki taş plakları dinlemek suretiyle başlayan müzik eğitimini, babasının işletmekte olduğu Belvü, Taksim Belediye ve Tepebaşı Belediye Gazinolarında fasıl musikisi dinleyerek sürdürdü. Bu sırada dönemin önemli sanatçılarını tanıdı. İskender KUTMANİ tarafından yayınlanan notalardan kendi kendine nota öğrenmeye başladı. Radyoda yayınlanmakta olan Ruşen Ferid KAM’ın yönettiği İzahlı Türk Müziği programını izleyerek bilgisini genişletti. İlkokulun son sınıfına geldiğinde nota okuyabiliyordu.

Henüz on iki yaşında iken Sadettin Nüzhet ERGUN’un “Türk Musikisi Antolojisi” adlı eserini edinerek müzik araştırmacılığı yolundaki çalışmalarının ilk adımlarını attı. Suphi EZGİ’nin “Nazari ve Ameli Türk Musikisi” isimli eseriyle birlikte Türk müziğinin kuramsal yönüne merak sardı.

1943 yılında İstanbul Belediye Konservatuvarı giriş imtihanında başarılı olarak kaydını yaptırdı. Kemal GÜRSES’ten solfej, Laika KARABEY’den nazariyat dersleri aldı. Konservatuvara kaydının altıncı ayında büyük müzik üstadı Hüseyin Sadettin AREL’in derslerine devam etti. Daha sonra Suphi EZGİ’nin özel derslerinde öğrencisi oldu ve klasik Türk müziğinin estetik ve makam incelemeleri, seslendirilmeleri konularından bilgi ve deneylerini arttırdı.

Paris’te bulunduğu yıllarda Paris Konservatuvarına dinleyici olarak devam etti ve batı müziğinin ünlü virtüözlerini tanımak fırsatını buldu.

125 kitabı basıldı. Ayrıca yüzlerce makale ve araştırmaları çeşitli dergilerde ve gazetelerde yayınlandı. Tanbur çalan Öztuna, Tanbur’u Türk müziğinin elzem sazı olarak tanımlamaktadır. Hacı Arif Bey, Lemi ATLI ve Şevki Bey’den daha güzel eser yapılamayacağına inandığı için hiç şarkı bestelememiştir. Lise yıllarında iki yüz dolayında peşrev ve saz semaisi bestelemiş olmasına rağmen daha sonra bunların çok büyük bölümünü imha etti.

Eserleri

Saz eserlerinin notaları yayınlanmış olanlarının beste tarihi, makam ve usulleri aşağıdadır.

Parlamenter Bestekarlar – 1 / Muhittin AKYÜZ

Parlamenter Bestekarlar – 2 / Rüştü ŞARDAĞ

Parlamenter Bestekarlar – 3 / Samih RİFAT

Parlamenter Bestekarlar – 4 / Ahmed Rasim BEY

Parlamenter Bestekarlar-5 / Kâzım KARABEKİR

Parlamenter Bestekarlar-7 / Manyasizâde Refik Bey

Parlamenter Bestekarlar-8 / Necip MİRKELAMOĞLU

Bu yazıyı paylaş

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir